Bài viết mới nhất

Bài viết nổi bật

Bài viết xem nhiều

Tìm kiếm nhanh

Một sô vấn đề trong QHMT có liên quan mật thiết đến QHXD (P1)

Một sô vấn đề trong QHMT có liên quan mật thiết đến QHXD (P1)
Rate this post

ỉ. Sử dụng đất
Đất đai là phần quan trọng nhất của môi trường và có ý nghĩa to lớn đối với sự sống con người. Trên cùng một diện tích bề mặt, con người có thể sử dụng cho nhiều loại hoạt động khác nhau. Việc sử dụng đất đai hợp lý sẽ không gây lãng phí nguồn tài nguyên này mà đặc biệt còn tránh được những tác hại lớn về môi trường.
Qua những nghiên cứu và kinh nghiệm có được rút ra từ thực tiễn cho thấy, việc sử dụng đất đai hợp lý, phải đảm bảo được các mục tiêu sau đây:
– Sử dụng đất phải phù hợp với điều kiện sinh thái
Đất nông thôn phục vụ nhiều hoạt động, trong đó cơ bản nhất là sản xuất nông, lâm nghiệp và thu nhận nước. Đồng thời chúng còn phục vụ việc bảo vệ động vật hoang dã và tiềm ẩm những giá trị cảnh quan phục vụ vui chơi giải trí. Điều này ngày càng trở nên quan trọng trong tiến trình công nghiệp hóa và đô thị hóa mạnh mẽ.
Đến nay, chúng ta có nhiều phương pháp phân bổ sử dụng đất nông thôn khác nhau, mỗi phương pháp có những ưu điểm và tồn tại những nhược điểm nhất định. Trước đây, việc bô trí không gian sản xuất phụ thuộc nhiều vào việc phân chia quản lý, giúp cho công tác quản lý hành chính được dễ dàng và thuận tiện, nhưng lại ít có điều kiện chú ý dến các nhân tố như thổ nhưỡng, địa hình và những yếu tố quan trọng mang tính phi hành chính khác có khả năng ảnh hưởng đến năng suất bền vững.
Đé khắc phục nhược điểm này, ngày nay trong hầu hết các dạng Quy hoạch sử dụng đất hay những việc có liên quan đến phân chia tổ chức lãnh thổ, quá trình phân tích không gian thường bắt đầu với việc nliận dạng các vùng sinh thái và các dơn vị cảnh quan. Các thành phần chính của một hệ sinh thái bao gồm: khí hậu và vi khí hậu, thành phần địa chất, thủy văn, địa vật lý, địa mạo, địa hình, thổ nhưỡng, hiện trạng sử dụng đất và lớp phú thực vật. Do những đặc tính về đất và thảm thực vật đã hình thành cho ta một loạt các chỉ thị ở một phạm vi rất rộng trong điều kiện cảnh quan và tính phù hợp của đất, vì thế phương pháp này được xem là phương pháp thích hợp hơn cách làm trước đây. Ngoài ra, mỗi đơn vị sinh thái được phân chia dựa trên một tập hợp thông tin rất lớn các thành phần được đánh giá với mức độ chi tiết cần thiết nhằm phục vụ cho các mục đích quản lý khác nhau, đã trở thành những un điểm nổi trội và có hiệu quả, vì thế phương pháp này ngày càng được sử dụng rộng rãi.
Một công cụ được sử dụng có hiệu quả trong quy hoạch đất đai là Lập bản đồ đặc tính của đất. Nó được xây dựng dựa trên nguyên tắc là từ một tập hợp các nhân tỏ’ thái, được sử dụng riêng biệt hay phối hợp với nhau để suy đoán về “tính phù hợp của đất” đối với các mục đích sử dụng khác nhau. Thông thường, mỗi đặc tính khác nhau của đất được lập một cách riêng biệt, sau đó dùng phương pháp chập bản đồ đế’ có bản đồ tổng hợp đáp ứng cho mục đích sử dụng nào đó.
Ngày nay việc sử dụng kỹ thuật máy tính đánh giá và xử lý thông tin từ ảnh chụp vệ tinh hay công nghệ viễn thám đã trở thành quen thuộc. Việc sử dụng công nghệ thông tin địa lý (GIS) cho phép phân tích, dự báo sử dụng đất thích hợp và thiết lập mô hình các dạng phát triển khác nhau đã trở thành những công cụ hữu hiệu cho lĩnh vực này.
– Sử dụng đất phải đạt được năng suất bền vững
Nãng suất cao trong nông nghiệp là một mong muốn mà con người đã đạt được trong vài ba thập niên cuối thế kỷ XX, song cái giá hiện nay phải trả là không nhỏ đó là làm hỏng đất canh tác ở nhiều khu vực quốc gia và thế giới. Vì vậy năng suất bền vững mới là mục tiêu chiến lược của loài người trong việc tạo dựng an ninh và an toàn lương thực.
Việc tạo ra năng suất bền vững đối với các hệ thống sản xuất lương thực phụ thuộc không những vào khả nãng thích ứng, mà còn vào khả năng khắc phục các vấn đề mâu thuẫn về mặt môi trường của bản thân hệ thống (Bùi Quang Toản, 1991). Do đó ngoài việc quy hoạch sử dụng đất phù hợp với điều kiện sinh thái, nhằm giảm thiểu những mâu thuẫn môi trường, còn phải tạo ra những mô hình sản xuất mang đậm tính kết hợp chức nãng sinh thái dựa trên mối quan hệ giữa các loài (mô hình nông lâm kết họp, mô hình xen canh…) hay chu trình sử dụng vật chất khép kín (mô hình VAC…), công nghệ sinh học, và vấn đề kiểm soát sinh học trong nông nghiệp là cần thiết được tìm kiếm và đưa vào ứng dụng. Bền vững nông nghiệp hiện là mối quan tâm của nhiều nhà khoa học và quản lý trong lĩnh vực này đã được đề cập ở nhiều tài liệu khác nhau. Dự án Môi trường và Đầu tư VIE/97/007 (1995-2001), do Bộ Kế Hoạch và Đầu tư chủ trì với sự tài trợ của Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc và Cơ quan Hợp tác và Phát triển Thụy Sĩ, Môđun 8: Chương trình cải thiện bền vững nông nghiệp, sổ tay hướng dẫn thiết kế và thực hiện các chương trình cải thiện bền vững nông nghiệp do tập thể các nhà khoa học Việt Nam xâv dựng nên, là những tài liệu tham khảo bổ ích khi giải quyết công tác quy hoạch xây dựng nói chung và quy hoạch xây dựng nông thôn nói riêng.
Bài học rút ra từ mục tiêu này đối với người làm công tác quy hoạch xây dựng là mục tiêu môi trường phải mang tính tổng thể, muốn giải quyết được các vấn đề môi trường đô thị thì trước hết phải giải quyết tốt các mục tiêu môi trường nông thôn, nhất là vùng nông thôn kề cận, bởi vì khu vực này có khả năng hậu thuẫn to lớn và duy nhất nhằm giảm bớt gánh nặng của môi trường đô thị đang đặt ra.
– sử dụng đất phải bảo tồn tự nhiên và sinh vật hoang dã
Trong chiến lược môi trường của thế giới cũng như của Việt Nam, việc bảo tồn thiên nhiên và sinh vật hoang dã đã trở thành mục tiêu quan trọng trong công tác Bảo vệ môi trường.
Nhưng trước hàng loạt tác động của con người, đặc biệt là quá trình sử dụng đất không hợp lý đã làm mất đi hay biến đổi sinh cảnh của sinh vật hoang dã. Kiểu canh tác nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản, các vùng rừng sản xuất trong những thập kỷ qua thường bị biến đổi về cấu trúc vật lý và tính đa dạng thực vật, nó không còn là hệ sinh thái tự nhiên, vì vậy động vật hoang dã khó có thể tồn tại trong các hệ thống đó. Mặt khác nhiều loài đại diện của hệ động vật tự nhiên bị coi là có hại cho quá trình sản xuất bị con người tiêu diệt bởi hóa chất, thuốc trừ sâu hay do chính những ô nhiễm môi trường gây nên.
Để hạn chế các mâu thuẫn trên đây, hiện nay giải pháp khả dĩ trong quy hoạch sử dụng đất được dùng là:
+ Cần tăng tỷ lệ đất sử dụng cho mục đích bảo tồn thiên nhiên và chọn được nơi có điểu kiện sinh cảnh địa lý thích hợp. Sự hình thành các loại khu bảo tồn thiên nhiên ở mỗi địa phương và hệ thống bảo tồn quốc gia hiện đang là xu hướng có triển vọng cho mục đích này. Tất nhiên, việc xác định một khu bảo tồn thiên nhiên, cho loại mục đích cụ thể nào đó, có quy mô không gian bao nhiêu là thích hợp để các HST trong đó thực hiện được quá trình diễn thế, với chức năng bảo tồn trong tương lai, là bài toán đặt ra cho các nhà quy hoạch (một bài toán có ý nghĩa kinh tế – xã hội rất lớn, bao trùm từ việc xày dựng cơ sở pháp luật đến các giải pháp cụ thể). Mặt khác việc lạm dụng quá mức cảnh quan sinh thái để phát triển du lịch (du lịch sinh thái), hay ồ ạt phát triển khu vui chơi giải trí cũng cần phải được kiểm soát và chế tài, khu vực nào khuyến khích phát triển, khu vực nào hạn chế phát triển mang tính hướng dẫn là điều có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trong công tác quy hoạch.
+ Giảm thiểu dần dần việc sử dụng hóa chất trong sản xuất nông nghiệp, bằng cách thay dần phân bón hóa học bằng các loại phân vi sinh, giảm dần thuốc trừ sâu diệt cỏ để khôi phục hệ thống kiểm soát sinh học trong tự nhiên. Trong tương lai sẽ dần “tự nhiên hóa các hệ sinh thái nhân tạo hay các hệ sinh thái sản xuất”, để đem lại môi trường trong lành, giảm thiểu tối đa sự ô nhiễm.

© 2017 Quy hoạch bất động sản All Rights Reserved   

Theme Smartpress by Level9themes.