Bài viết mới nhất

Bài viết nổi bật

Bài viết xem nhiều

Tìm kiếm nhanh

Khái quát về lịch sử phát triển của Quy hoạch môi trường (QHMT)

Khái quát về lịch sử phát triển của Quy hoạch môi trường (QHMT)
Rate this post

Có lẽ ý tưởng về QHMT đã xuất hiện ngay từ khi con người có nhận thức về định cư trên hành tinh này. Bởi vì việc con người phải lựa chọn các không gian tự nhiên để sinh sống và canh tác đã dựa trên sự nỗ lực của chính con người, giữa cái thiên nhiên ban tặng và cái con người phải lựa chọn giữ gìn. Song khái niệm QHMT chỉ chính thức được chấp nhận khi chúng xuất hiện liên tục trên các diễn đàn kể từ những năm nửa đầu cứa thế kỷ XX (Geddes, 1915, Hệ sinh thái – chức nãng – sinh vật; Mumford,1938, Sinh thái học nhân văn nông thôn và các vấn đề đô thị; hay ở thời điểm năm 1939 và 30 năm sau, 1969, nhà Quy hoạch cảnh quan lan Harg, tác giả cuốn “Thiết kế thiên nhiên”, đã áp dụng các nguyên tắc đề xuất của mình vào một vài ứng dụng cụ thể).
Tuy nhiên, mọi nỗ lực không thể đi quá sớm, nó chỉ thực sự phát triển khi được đa số quan tâm. Sau NEPA, 1969 (bộ luật đầu tiên về Chính sách môi trường của Mỹ), nhiều luật khác về bảo vệ môi trường lần lượt ra đời (luật về nước sạch, luật về không khí sạch, luật về quản lý môi trường vùng ven biển V.V..) thực chất đã làm thay dổi quan niệm về quy hoạch sử dụng đất dai. Vấn đề quy hoạch địa lý cảnh quan cũng có cơ sở phát triển lên một bước mới, đó là các nhà địa lý và cảnh quan đã đưa ĐTM vào việc xem xét cách thức bô trí cảnh quan khi đề xuất những mô hình phát triển.
Ngày nay, QHMT không còn là một khái niệm xa lạ hay thiếu rõ ràng nữa, nó được kế thừa và phát triển do sự đóng góp của nhiều ngành khoa học như quy hoạch cảnh quan, quy hoạch sinh thái, quy hoạch sử dụng đất, kiến trúc cảnh quan, cùng các kỹ thuật như địa lý, địa chất, dịch tễ học môi trường, sức khỏe… và rất nhiều các ngành khác.
Ở Việt Nam, cho tới những nãm gần đây vấn đề quy hoạch môi trường mới được đề cập để đưa vào ứng dụng:
Quy hoạch sinh thái học, quy hoạch cảnh quan đã được các học giả như Mai Đình Yên (1976,1994); Trần Ngọc Ninh (1995,1998); Nguyễn Thế Thôn (1999) đưa vào áp dụng. Cơ sở khoa học của những đề xuất này là căn cứ vào các điều kiện sinh thái và cảnh quan của đất đai để tổ chức lãnh thổ cho các hoạt động khác nhau như sản xuất nông nghiệp, tổ chức bố trí định cư cùng các hạ tầng cơ sở, bố trí khu du lịch và vui chơi giải trí.
Trong quy hoạch xây dựng, những nội dung nghiên cứu có tính chất bảo vệ môi trường theo hướng chiến lược ở tầm vĩ mô cũng đã được các học giả đề cập và đưa vào ứng dụng. Đàm Trung Phường (1983, QHMT Miền Đông Nam Bộ) đã đề xuất hai vấn đề lớn: (1) Tổ chức môi trường sống cho con người hoạt động và phát triển (lĩnh vực sản xuất, lĩnh vực tổ chức nơi ở và sinh hoạt trong các quần cư từ nông thôn đến đô thị, lĩnh vực tổ chức vui chơi giải trí). (2) Tổ chức quản lý, đề xuất các biện pháp trong việc khai thác hợp lý tài nguyên thiên nhiên và chống ô nhiễm môi trường. Lê Hồng Kế, thông qua nghiên cứu đặc điểm sinh thái đô thị, từ đó kiến nghị giải pháp quy hoạch đối với một số đô thị Việt Nam (1997).
Dưới góc độ của những nhà làm công tác Quản lý môi trường, QHMT cũng đã được xác nhận như một vấn đề tất yếu. Nguyễn Ngọc Sinh và các cộng tác viên (1997, Định hướng Quy hoạch môi trường Bắc Trung Bộ; 1998, Quy hoạch môi trường ngành trong quy hoạch phát triển vùng Đồng bằng sông Hồng) đã trinh bầy những ý tưởng khái quát của QHMT, đó là xác định những vấn đề môi trường để đề xuất phương hướng, mục tiêu chiến lược và các chương trình môi trường trong khu vực. Ví dụ như vùng Đồng bằng sông Hồng, các tác giả đã phân thành hai á vùng dựa trên đặc điểm về phát triển kinh tế, tiếp đó đề xuất các chính sách và các chương trình môi trường riêng cho mỗi á vùng. Tiếp đó là các nhóm tác giả khác như Trịnh Thị Thanh và cộng tác viên (1999-2000, Phương pháp luận và thử nghiệm áp dụng sơ bộ QHMT Đồng bằng sông Hồng). Hay tổ chức hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA,1999, Nghiên cứu quy hoạch quản lý môi trường vịnh Hạ Long và thành phố Hà Nội).
Cách tiếp cận QHMT theo nguyên tắc phân vùng môi trường để kiến nghị các chính sách quản lý môi trường khu vực, lấy mục tiêu chính là bảo vệ và cải thiện chất lượng môi trường như trên, đã dần được bổ sung hoàn thiện. Vũ Quyết Thắng (2000, QHMT cho khu vực ven đô Hà Nội) đã tiếp cận sinh thái và quản lý môi trường trong việc bô trí không gian sử dụng đất, khoanh vùng chức năng môi trường nhằm mục tiêu bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

© 2017 Quy hoạch bất động sản All Rights Reserved   

Theme Smartpress by Level9themes.