Bài viết mới nhất

Bài viết nổi bật

Bài viết xem nhiều

Tìm kiếm nhanh

Cách tiếp cận SUSA (P1)

Cách tiếp cận SUSA (P1)
Rate this post

Cách tiếp cận SUSA (Systerm Users on System Assesment) do IUCN đề xuất, đặt tên gọi là “Đánh giá có hệ thống dựa vào người dùng” nhằm nhấn mạnh vào những đặc điểm khác biệt của cách tiếp cận này. Như vậy “đánh giá có hệ thống” và “dựa vào người dùng” là mục tiêu của cách tiếp cận.
Mô hình của hệ thống được diễn tả trên hình 5.2. Xã hội loài người hợp thành một phân hệ trong hệ sinh thái, hệt như lòng đỏ quả trứng nằm bên trong lòng trắng quả trứng. Quả trứng còn tốt chỉ khi cả lòng đỏ và lòng trắng đều còn tốt. Tương tự, xã hội dược bền vững chỉ khi nào cả điều kiện con người và điều kiện của hệ sinh thái đạt yêu cầu và được cải thiện. Con người và hệ sinh thái đều quan trọng như nhau. Nếu một trong hai điều kiện không thoả mãn hoặc xấu đi thì xã hội trớ nên không bền vững.
Hình 5.2. Quả trứng plián ánh sự bền vững (Prescott-AIlen 1995) [13]
Tính “hệ thống ” hao 1’ỏm các vấn đề sau đây:
+ Hệ thống – Cung cấp một cảm quan về hệ thống tổng thể, chứ không chỉ các bộ phận của hệ thống.
+ Hướng vào mục tiêu – Tập trung việc đánh giá vào vấn đề cải thiện điều kiện của con người và hệ sinh thái.
+ Tính chất thứ bậc – Phân nhóm các chỉ tiêu thành ra những bộ và sắp xếp chúng theo thứ tự đi từ cái riêng và cục bộ rồi đến cái chung hơn và phổ biến hơn. Việc phân cấp như vậy có thể giúp kết hợp các chỉ tiêu với nhau, qua đó xem toàn bộ hệ thống là tốt lên hay xấu đi, đồng thời cho phép sử dụng được những chí tiêu phù hợp với địa phương trong khi vãn cho phép so sánh ở mức độ tổng quát hoá cao hơn.
+ Dẫn dắt bởi giả định – Lập ra những đánh giá và đề xuất các hành động dưới hình thức các giả định để giúp người dùng có thê’ nghiên cứu và cải thiện các hành động của mình.
“Dựa vào người dùng” bao hàm các nội dung sau:
+ Dựa vào người dùng – Phản ánh những điều kiện, nhu cầu và những ưu tiên của những người sử dụng đánh giá và cho phép họ lựa chọn những chỉ tiêu của riêng mình.
+ Dựa vào sự nhất trí – Kết hợp những yếu tố đã được thừa nhận rộng rãi của những khuôn khổ khái niệm và các tiếp cận khác để đánh giá.
+ Nhận biết tức thì – Đế cho mọi người nhanh chóng nắm được họ “đang ở đâu’’ và “đang tiến tới đâu”.
+ Thấu suốt và tiếp cận được – Đưa ra những đánh giá và phán xét rõ ràng, cung cấp dữ liệu theo cách thức đế những người khác có thể tìm tòi những diễn giải khác.
Ý thức được rằng con người là bộ phận cấu thành của hệ sinh thái, một mục tiêu hợp logic là mỗi một xã hội phải cải thiện và duy trì phúc lợi của mọi người và của hệ sinh thái. Để đánh giá tiến bộ vươn tới mục tiêu này, phép đánh giá phải trả lời được 5 câu hỏi dưới đây:
+ Điều kiện hệ sinh thái như thế nào, nó thay đổi ra sao và nguyên nhân?
+ Điều kiện con người thế nào, thav đổi ra sao và vì sao?
+ Các quan hệ tương tác giữa con người và hệ sinh thái như thế nào?
+ Có thể đưa ra những kết luận gì về tiến bộ so với mục tiêu tổng hợp đề ra?
+ Phải làm gì để có được tiến bộ tới mục tiêu chiến lược đề ra?
Từ những câu hỏi này, đã hình thành cho chúng ta một cơ sở đánh giá được diễn tả trong hình 5.3. dưới đây.
Những đặc điểm phân biệt của cách tiếp cận SUSA là:
• SUSA dưa con người và hệ sinh thái lại với nhau thành một hệ thống. Nhiều phương pháp tiếp cận khác chia hệ thống thành ba thành phần: kinh tế, xã hội và môi trường. Cách phân chia như vậy dẫn tới sai lầm vì:
(a) Đưa con người ra ngoài hệ sinh thái;
(b) Giáng cấp hệ sinh thái thành một trong ba nhân tố;
(c) Tách riêng các khía cạnh kinh tế và xã hội của phân hệ con người, mặc dù chúng đan kết với nhau (và được các ngành khoa học khác nhau định nghĩa theo những cách khác nhau);
d) Đặt phúc lợi con người và phúc lợi hệ sinh thái đối lập nhau trong khi điều cần thiết hiện nay là phải cải thiện và duy trì cả hai loại phúc lợi đó.

Hình 5.3. Cơ sở đánh giá (Hodge 1993,1995) 113]

• SUSA đánh giá toàn hộ hệ thống cũng như đánh giá từng bộ phận riêng rẽ. Đa số cách tiếp cận khác không có được phương pháp kết hợp các bộ phận để nói lên bức tranh tống thể
• SUSA coi con người và hệ sinh thái đều Cịuan trong như nhau. Phần lớn các cách tiếp cận khác có sự thiên lệch hoặc về cái này hoặc về cái kia.
• SU SA cho phép phân tích mỗi vấn đê’ bâng phương pháp thích hợp nhất. Phần lớn các cách tiếp cận khác hoặc là dựa vào kinh tế (thí dụ như cải biến hạch toán quốc gia hoặc chỉ số phúc lợi kinh tế bền vững) hoặc là dựa vào môi trường (thí dụ như phương pháp PSR – Áp lực – Tinh trạng – ứng phó), làm méo mó sự phân tích những vấn đề mà chúng không đặt ra.
• SU SA cho phép người dùng lựa chọn các chỉ tiêu cho riêng mình. Phần lớn các cách tiếp cận khác đều chọn trước chỉ tiêu cho người dùng.

© 2017 Quy hoạch bất động sản All Rights Reserved   

Theme Smartpress by Level9themes.